Şirketlerde Kar Dağıtımının Vergilendirilmesi

Sahibinin ticari, zirai veya mesleki faaliyeti dışında nakdi sermaye veya para ile temsil edilen değerlerden müteşekkil sermaye dolayısıyla elde ettiği kar payı, faiz, kira ve benzeri iratlar menkul sermaye iradıdır

Her nevi hisse senetlerinin kâr payları

İştirak hisselerinden doğan kazançlar (Limited Şirket ortaklarının, iş ortaklıkları ortaklarının ve komanditerlerin kar payları ile kooperatiflerin dağıttıkları kazançlar )

…. Şeklinde devam etmektedir. (Gvk madde 75 )

Tam mükellef kurumlardan elde edilen ve yukarıda sayılan kar paylarının yarısı gelir vergisinden istisna olup, kalan tutar vergiye tabi gelir olarak dikkate alınacaktır. Beyana tabi başka gelirlerin bulunmaması halinde, gelir 30.000 TL’yi aşıyor ise beyan edilecektir

Elde edilen kâr paylarının yarısının 2016 yılı için 30.000,00 TL’lık beyan sınırını aşması durumunda, sadece kâr payının yarısı beyan edilecektir. Ancak; bu istisnanın kurum bünyesinde kârın dağıtımı aşamasında yapılacak olan stopaja etkisi olmayacaktır. Yani, stopaj dağıtılan kâr payının tamamı üzerinden yapılacaktır. ( % 15 ) ( Örneğin Dağıtılan kar payı 20.000 TL ise stopaj bunun üzerinden yapılacaktır. İstisnayı düştükten sonra kalan üzerinden değil )

Dağıtılan kâr payları üzerinden kurum bünyesinde yapılan stopajın tamamı, kâr payını elde edenler tarafından beyan edilmesi durumunda, beyanname üzerinden hesaplanan vergiye mahsup edilecektir.

Kurumlar vergisinden istisna kazançlara uygulanan stopaj, ancak istisna kazancın dağıtılması durumunda yapılacaktır.

Tam mükellef kurumlara dağıtılan kâr payları (iştirak kazançları) üzerinden stopaj yapılmayacaktır ( Örneğin a Ltd nin ortağı olan B Ltd ye kar payı dağıtması durumunda )

Kârın sermayeye eklenmesi kâr dağıtımı sayılmayacaktır Ayrıca gerçek kişi ortaklar tarafından kârın sermayeye ilavesi suretiyle elde edilen kâr payları menkul sermaye iradı olarak kabul edilmez Bedelsiz dağıtılan hisse senetleri üzerinden stopaj yapılmayacaktır.

I.Tertip Temettü’nün Türk Ticaret Kanunu Açısından Değerlendirilmesi

1- TTK’nun 519/2-c maddesine göre 1.Tertip Temettü’nün ödenmesi kanuni zorunluktur.

2- TTK’nun 408/2-d maddesine göre genel kurul, yıllık kâr üzerinde tasarrufa, kâr payları ile kazanç paylarının belirlenmesine, yedek akçelerin sermayeye veya dağıtılacak kâra katılması dahil, kullanılmasına dair kararların alınmasına yetkilidir. Dolayısıyla genel kurul, kârın dağıtımı konusunda tek yetkili olup bu yetkisini yönetim kuruluna devredemez. Yönetim kurulu sadece, genel kurulun bu konudaki kararını yerine getirir.

Netice İtibariyle: 1.Tertip Temettü, genel kurul kararı ile dağıtımına karar verilen ticari bilanço kârından ortaklara ödenmesi gereken ilk bölümdür. 1.Tertip Temettünün ödenmesi her ne kadar kanuni bir zorunluk olsa da, yönetim kurulunun, genel kurul kararı olmaksızın kendi yetkisi dahilinde böyle bir ödeme yapma imkanı yoktur.

Örnek :

Ödenmiş Sermayesi 50.000,00 TL olan 2 ortaklı bir limited şirket’in genel kurulu kârın tamamını dağıtma kararı almıştır. Bu husustaki bilgiler ve hesaplar aşağıdadır

Kurumlar Vergisinin Hesaplanması

  • 1- Kurumun 2015 Yılı Bilanço Kârı (690 Hes)  =     120.000
  • 2- K.K.Edilmeyen Giderler    =  (+)  1.000
  • 3- Geçmiş Yıl Mali Zararı 2013  =  (-) 11.000
  • – Ticari Zarar                  (-) 15.000
  • – K.K.E.G.                      (+)  4.000
  • 4- Mali Kar    =     110.000
  • 5- Kurumlar Vergisi Matrahı   =     110.000
  • 6- Hes.Kurumlar Vergisi ( 5×0.20) =       22.000

I.Tertip Yasal Yedek Akçe’nin Hesaplanması

Kâr dağıtılsın/dağıtılmasın öncelikle ilk aşamada kârdan I.Tertip Yasal Yedek Akçe ayrılır

Kurumun 2014 Yılı Bilanço Kârı (690 Hes) 120.000 TL
( -) Geçmiş Yıl Ticari Zararı (2013) 15.000 TL
Kalan 105.000 TL
I.Tertip Yas.Yedek Akçe 5.250. TL
** 105.000,00 x % 5 (nispeti)

*** Ödenmiş Sermayenin 1/5’ini aşamaz

I.Tertip Temettü’nün Hesaplanması

Kâr dağıtılsın/dağıtılmasın ikinci aşamada ortaklara ödenmesi yasal zorunluk olan I.Tertip  Temettü ayrılır

Ödenmiş Sermaye 50.000
Nispeti % 5
  1. Tertip Temettü
2.500 TL
*** 50.000 x % 5

II.Tertip Yasal Yedek Akçe’nin Hesaplanması

Kârın dağıtılmasına karar verildiğinde hesaplanır

Kurumun 2014 Yılı Bilanço Kârı (690 Hes) 120.000
( — ) Kurumlar Vergisi 22.000
Net Dönem Karı 98.000
( — ) Geçmiş Yıl Zararları 15.000
( — ) I.Tertip YasalYed.Akçe 5.250
Dağıtılabilir Net Dönem Kârı 77.750
( — ) I.Tertip Temettü 2.500
KALAN 75.250
  1. Tertip Yas.Yed.Akçe
** 75.250 x %10 = 7.525

II. Tertip Temettü’nün Hesaplanması

Kârın dağıtılmasına karar verildiğinde hesaplanır.

Yukarıdaki Tabloda Kalan Tutara Kadar Aynı 75.250
( — )   II. Tertip Yasal.Yed.Akçe 7.525
II.Tertip Temettü 67.725 TL

Kâr Paylarının Menkul Sermaye İradı Olarak Beyanı

Örnek : 2016 yılında Ortak (A)’ nın hissesine düşen brüt kâr payı 40.000 TL.’dır.

40.000 TL nin yarısı 20.000 TL olup, bu tutar  2016 yılı için geçerli olan 30.000 TL beyan sınırını aşmadığından menkul sermaye iradı olarak beyan edilmeyecektir.

Örnek : 2016 Yılında X Ltd şirketinin Ortaklardan birinin hissesine düşen brüt kâr payı 80.000 TL dir., Yarısı istisna kapsamında olduğu için diğer yarısı 40.000 TL yaptığından ve 30.000 TL beyan sınırını aştığından 2017 Mart ayının 25’ine kadar Menkul sermaye iradı olarak beyanı gerekecektir.

Şirket kâr payını öderken 80.000 X %15= 12.000,00 TL stopaj yapacaktır.

Buna göre, istisna düşüldükten sonra 40.000,00 TL aşağıdaki şekilde beyan edilecek, ve 3.930 TL iade vergi alınacaktır.

Kar Payı 40.000 TL
Hesaplanan GV 8.070 TL
Kesilen Stopaj 12.000 TL
Ödenecek GV. YOK
İade Edilecek GV 3.930 TL

Örnek : Bayan (B), 2016 yılında 7.000 TL alacak faizi ve net 42.500 TL de tam mükellef bir kurumdan kar payı elde etmiştir.

Brüt kar payı tutarı: 42.500 / 0,85 =50.000 TL

Alacak faizi 7.000 TL
Kar payı geliri 50.000 TL
Beyan edilecek gelir tutarı( 25.000 + 7.000 ) 32.000 TL
Hesaplanan gelir vergisi 5.910 TL
Kesinti yoluyla ödenen vergi 7.500 TL
İadesi gereken gelir vergisi 1.590 TL

Kesinti ve istisna uygulamasına tabi olmayan Menkul sermaye iradı toplamının 2016 yılı için 1.580 TL’yi aşmaması halinde beyan edilmemesi gerekmektedir.

Örnekte 7.000 TL alacak faizi kesinti ve istisna uygulanmayan bir gelir olup, bu gelirin toplamı 2016 yılı için beyanname verme sınırı olan 1.580 TL’yi aştığından, 7.000 TL’nin tamamı beyan edilecektir.

Ödevlinin tam mükellef bir kurumdan elde ettiği kesintiye (%15) tabi tutulmuş brüt 50.000 TL’lik kar payının yarısı gelir vergisinden istisna olduğundan, kalan 25.000 TL tek başına beyan haddini aşmasa dahi, vergiye tabi gelir toplamının (25.000 + 7.000 = 32.000 TL) 30.000 TL’lik beyanname verme sınırını aşması nedeniyle yıllık gelir vergisi beyannamesine dahil edilecektir.

Kaynak: www.Muhasebex.com
( Bu makale kaynak gösterilip ve aktif link verilerek yayınlanabilir. Kaynak göstermeden ve aktif link vermeden yayınlayanlar hakkında yasal işlem yapılacaktır )

Son güncelleme 30 Nisan 2017 12:43

Paylaş

En Yeniler

Ramazan Kumanyasında Vergiye Dikkat

Ramazan yardımlaşma, dostluk, huzur ve bereket ayıdır. Esasen bugünlerde toplum olarak en fazla ihtiyaç duyduğumuz şeyler bunlar.  (daha&helliip;) Devamını Oku

1 gün Önce

Gençlere 27 Bin Liralık Destek

Genç işçi çalıştıran işverenin primlerini devlet öderken, 29 yaş altı girişimcilere 27 bin lirayı geçen prim ve vergi desteği var.… Devamını Oku

1 gün Önce

Yıpranmalı Emeklilikteki 3600 Gün Koşuluna Yeni Formül Geldi

2019/9 sayılı Genelgenin getirdiği önemli değişiklikleri ele almaya bugün de devam ediyoruz. Bugünkü konumuz sağlık çalışanlarına 2018 Ağustos ayında getirilen… Devamını Oku

1 gün Önce

Zorunlu Staj Yapanlara 548 TL Ücret

Üniversite öğrencilerinin çalışma yaşamı ile tanışması bakımından yaz stajı önemli. Ancak, yasadaki boşluklar nedeniyle üniversite öğrencileri için staj adeta çileye… Devamını Oku

1 gün Önce

İşte İyi Koşullar Herkese Yarar

Uluslararası Çalışma Teşkilatı (ILO) ve Avrupa Araştırma Ajansı Eurofound tarafından ortaklaşa hazırlanan ve geçtiğimiz hafta yayınlanan “Küresel Perspektifte Çalışma Koşulları”… Devamını Oku

2 gün Önce